Real to Real

     สำหรับบ้านเรามันช่างฟังดูเชยเสียนี่กระไร เด็กรุ่นใหม่อาจไม่รู้จักเสียด้วยซ้ำ หรือมันเป็นเพียงแค่ตำนาน จั่วหัวมาขนาดนี้เพียงเพราะผมกำลังจะพูดถึง Real Tape ซึ่งเป็นระบบบันทึกเสียงที่เป็น Analog ที่ให้เสียงไพเราะน่าฟังและมีมนต์เสน่ห์

     Sound City หนังเชิงสารคดีที่พูดถึงห้องบันทึกเสียงที่เป็นตำนานทางฝั่งอเมริกา ความเป็นมา เป็นไป และเปลี่ยนแปลง ตลอดระยะเวลาตั้งแต่ยุค Analog จนถึงยุค Digital

     ซึ่งผมว่าเป็นหนังที่สร้างได้ดีมากเลยทีเดียวเพราะมันทำให้เป็นแรงบันดาลใจของใครหลายคนที่ได้ดู รวมถึงคุณจะได้รู้จัก Sound City ไม่ใช่แค่ Abby road ที่เดียวเท่านั้นที่มีตำนาน ถ้าจะว่าไปแล้วไทยเราน่าจะสร้างหนังเรื่อง Sri Siam บ้างนะครับ

     ที่พูดมาขนาดนี้ก็จะชวนเพื่อนๆพี่ๆน้องๆ มาฟังเพลงในอัลบั้มนี้ครับ ซึ่งเป็นเพลงที่ประกอบในหนังสารคดีเรื่องนี้ และเป็นเพลงที่น่าสะสมอีกงานหนึ่งเลยทีเดียวด้วยเหตุผลก็คือ
1. เป็นเพลงที่ Recording ผ่าน Analog board ของ Neve 8028 console
2. เป็นเพลงที่บันทึกผ่าน (บันทึกลง) Real to Real Tape
3. เป็นเพลงที่บันทึกสดพร้อมกันทั้งวง ไม่มีการใช้ Autotune
4. เป็นเพลงที่รวมศิลปินที่มีฝีมือไว้อย่างมากมาย

     เพียงเท่านี้ก็น่าจะพอเพียงสำหรับการซื้อเก็บไว้แล้วหล่ะครับ และผมฟังแล้วยอมรับว่าซาวด์ที่ได้ฟังมันทำให้ผมมีความสุขมาก ถ้าคุณชอบ Rock หรือคุณเป็นคน Rock & Roll อัลบั้มนี้รีบหาเก็บไว้นะครับ

Outboard gear และ Plugins

     มีคำถามที่หลายครั้งมักมีคนถามผมว่า Outboard gear กับ Plugins อะไร? ดีกว่ากัน เป็นคำถามที่ผมมีคำตอบอยู่ในใจอยู่แล้ว แต่ก็ตอบได้ยากคงต้องนั่งคุยกันสักปีเห็นจะได้ ถามคนไม่มี Outboard เลย ก็จะบอกว่า Plug เอาอยู่ เหมือนกันถามคนที่มี Outboard มากๆก็ต้องเชียร์ Outboard gear

     ถ้าจะให้ผมฟันธงลงไป (กล้าๆหน่อย) ถ้าถามว่าอะไรดีกว่ากันเอาในแง่ของ Sound อย่างเดียวไม่เอาผลกระทบอื่นๆมาเป็นตัวแปล มันก็แน่นอนหล่ะครับ Outboard gear มั่นดีกว่าหลายขุมครับ (ผมเทียบกรณี Plugin ระดับ Top กับ Outboard gear ระดับ Top นะครับ)

     ทำไมนะเหรอ?ครับ ถ้า Outboard ไม่ดีจริงประเด็นคือมันคงอยู่ไม่ได้ถึงทุกวันนี้ และยังมีการพัฒนา และผลิตรุ่นใหม่ๆออกมาเรื่อยๆอย่างต่อเนื่อง และอีกประการคือถ้า Outboard ไม่ดี Plugin ก็จะไม่พยายามที่จะจำลองมันมา และสาระสุดท้ายก็คือ Plugin ดีๆก็มักจะบอกว่า "จำลองมาจาก Outboard Gear" ต่างๆ ซึ่งมันก็คือ "จำลอง" นั่นเอง

     ถึงจะเป็นเช่นนี้ แต่ผมก็ไม่ได้หมายความว่า Plugin ไม่สามารถทำงานดีๆได้นะครับ หรือคนที่มี Outboard gear ดีๆแล้วจะทำงานได้ดีกว่าคนที่ใช้แต่ Plugin นะครับ ทั้งนี้อยู่ที่ความเข้าใจขั้นตอน ขบวนการ และอุปนิสัยของสิ่งที่เรากำลังใช้งาน และความคาดหวังในผลของงานนั่นเอง

     ระบบการทำงานในปัจจุบันที่ทั่วโลกยอมรับ และถือว่าให้ผลดีที่สุดก็คือการทำงานในแบบ Hybrid System ซึ่งผสมผสานระหว่าง Plugin และ Outboard gear ได้อย่างสมดุลย์ อย่างมีเหตุ มีผล ซึ่งผลที่ได้จะได้ผลลัพท์ที่สมบูรณ์ที่สุดในเวลานี้ ซึ่งเป็นที่นิยมไปทั่ว

     สุดท้ายไม่ว่าคุณจะทำงานบนระบบไหนเป็นสำคัญ แต่สิ่งที่สำคัญที่สุดในการทำงานคือความเข้าใจในสิ่งที่ทำ ที่ใช้ และเดินทางไปสู่เป้าหมายของงานได้อย่างสมบูรณ์ ถือว่าเป็นสิ่งสำคัญ ซึ่งมันอาจต้องอาศัยทั้งสองอย่างร่วมกัน มากกว่าจะตั้งแง่ แล้วมองว่าอะไรดีกว่าอะไร!

loundness war สงครามความดัง

     เมื่อพูดถึงสุดสายท้ายงาน เราก็จะพูดถึงขบวนการทางด้านการทำ Mastering ซึ่งแน่นอนประเด็นหนึ่งในหลายๆข้อที่เราต้องพูดถึงกันเสมอก็คือ Loundness war หรือสงครามความดัง

     ทำไมหยิบเรื่องนี้มาคุยกันอีก ก็เพราะว่าผมได้มีโอกาสคุยกับเพื่อนที่อยู่ในอเมริกา และสอบถามเรื่อง Mastering กับความสำคัญของงาน เพื่อนผมที่อยู่ที่อเมริกาได้บอกว่าที่นี่ให้ความสำคัญกับขบวนการนี้มาก และทุกคนจะพยายามทำให้ไม่ดังโดนเน้น Dynmic range เป็นสำคัญ

     ซึ่งยังผิดกับบ้านเราที่ยังขาดความเข้าใจ และพยายามกระโจนเข้าสู่สนามแห่งความดังอยู่เนืองๆ ซึ่งผลที่ได้ ทำให้เพลงขาดความน่าฟัง ขาดความเป็นดนตรี ทุกอย่างเหมือนหน้ากระดาน ถ้าเปรียบผู้หญิงก็แบนหล่ะครับ หาทรวดทรงไม่เจอ

     ต้องยอมรับว่าบ้านเรายังขาดความเข้าใจในเรื่องการทำ Mastering อยู่มาก ถึงมากสุด ที่กล่าวเช่นนี้ไม่ได้หมายความว่าบ้านเราไม่มีคนที่เข้าใจหรือทำไม่เป็น เพียงแต่เทคโนโลยีด้านการทำ Mastering ก็ไม่ต่างไปจากขบวนการอื่นๆที่มีขั้นตอน และการพัฒนาเดินหน้าอยู่อย่างต่อเนื่อง ดังนั้นในแต่ละยุคของมันก็มีกรรมวิธีการที่แตกต่างออกไป

     ที่น่ากลัวและเลวร้ายที่สุดก็คือ การฟังและเชื่อโดยไม่มีเหตุผลรองรับ ผมไม่ได้บอกคุณต้องฟังเพลงเพื่อหาพระแสงอะไร? เพียงแต่ถ้าคุณฟังเพื่อผ่อนคลาย เพื่อความบันเทิง ฟังไปก็ผ่านไปครับ เอาชิลล์ไว้ก่อน แต่หากคุณฟังเพื่อเรียนรู้ เพื่อศึกษา ก็ต้องแยกแยะ วิเคราะห์ และหาความรู้เพิ่มเติมจากงานที่คุณฟังด้วย งานดีไม่ใช่งานค่ายเสมอไป และงานอินดี้ ไม่ใช่งานด้อยคุณภาพเสมอไป

     ทุกงานมีคุณค่าในตัวมันเอง ดังนั้นการฟังงานอย่างมีเหตุผลถือเป็นสิ่งสำคัญ หลายงานในค่ายเป็นงานที่ดี และหลายงานก็แย่ งานอินดี้หรือค่ายอิสระหลายๆงานก็เป็นงานที่แย่ แต่ก็มีหลายงานที่ดีมากๆ ดังนั้นควรเปิดใจให้กว้างฟังอย่างมีสติใช้เหตุและผล รวมถึงอารมย์ในการตัดสินใจ  อย่าให้แค่คำว่า "เสียงดัง" เข้ามาเป็นตัวกำหนดคุณภาพของงานอย่างเดียว น่าเบื่อครับ "เสียงดัง ตังค์มา"

ปล. ดังได้นะครับแต่ต้องดีด้วยฝากไว้ครับ

เรื่องที่น่ากลัวในวงการเพลง

   
     สวัสดีครับหายหน้าหายตาไปนานมาก มากเสียจนคิดว่าจะไม่กลับมาที่ Blog ซะแล้ว เหตุเพราะว่ากระแส Facebook ดึงให้ผม และคิดว่าอีกหลายคนก็คงเข้าไปวนเวียนอยู่ในนั้นจนลืมที่อื่นๆขนาดว่า MSN ยังต้องปิดตัวเลย

     "เรื่องน่ากลัวในวงการเพลง" ที่ผมจั่วหัวมาขนาดนี้มันมีสาระขนาดนั้นเหรอ? ใช่ครับ เพราะอะไร? เพราะวันนี้ถ้าเราถามคนที่ฟังเพลงประเภทที่เราเรียกว่า หูทอง ส่วนใหญ่มากๆจะไม่ฟังเพลง หรือเสพเพลงสมัยนี้ และหรือก็อาจจะไม่ฟังเพลงไทยในยุคนี้ และด้วยคำพูดที่ว่า "เพลงไทยไม่น่าฟังเท่าเพลงต่างประเทศ" อืมมม! มั่นน่าคิดครับ

     ส่วนนึงก็จะมีคนทำงานเบื้องหลังออกมาค้านและบอกว่า "พวกนี้ทำงานไม่เป็นเอาแต่ติ ลองมาทำดูซิ" ก็จริงครับ ในฐานะที่ผมเป็นทั้งคนทำและฟัง ผมก็มองว่าจริงครับ แต่! ถ้าคำพูดเหล่านั้นออกมาจากคนที่ตั้งใจทำงาน และมีความรู้ความสามารถอันนี้ก็แล้วไป แต่ส่วนใหญ่คนที่ตั้งใจทำงานมักไม่พูดเช่นนั้นครับ เท่าที่เจอ

     ส่วนมากมักจะเป็นกลุ่มคนที่ทำงานสุกเอาเผากินเสียมากกว่า ซึ่งตลอดเวลาการทำงานของผม ผมมักได้ยินคนทำงานเบื้องหลังหลายคนพูดว่า "มึงจะลงทุนไปทำไมวะ สุดท้ายแม่งก็ฟังแค่ MP3" หรือไม่ก็ "ขอแค่ดัง ตังค์ก็มา" ก็โอเคครับ ถ้าคิดอย่างนี้ แต่พอโดนคนติเรื่องคุณภาพ กลุ่มเหล่านี้ก็จะเถียงคอเป็นเอ็นและรับไม่ได้กับสิ่งที่ได้ทำไว้

     มันเหมือนหาสาระไม่ได้นะครับที่ผมเอื้อนเอ่ย! แต่อันที่จริงแล้วต้องยอมรับว่าถ้าเทียบขนาดของ Brand ของค่ายเพลงคือเอาระดับประเทศ/ระดับประเทศ ต้องยอมรับครับว่างานบ้านเรายังด้อยกว่าเค้ามาก ผมไม่ได้โทษคนทำครับ มันมีปัจจัยและองค์ประกอบหลายอย่าง ทั้งค่าจ้าง เครื่องมือ ความรู้ ฯลฯ ซึ่งองค์ประกอบเมื่อมารวมกัน มันก็ทำให้งานเราอาจมีปัญหาอยู่บ้าง ถึงมาก

     แต่ตัวการใหญ่ที่สุดในการทำลายคุณภาพงานเพลงก็คือ "ความคิด" ความคิดที่ไม่คิดจะพัฒนา ความคิดที่ติดอยู่แค่ผลประกอบการ ทั้งหมดทั้งมวลมันบั่นทอน คุณภาพของงาน แล้วเราจะเรียกร้องหาคุณภาพของงานได้อย่างไร ในเมื่อคนที่มีโอกาสทำงานดีๆ ยังไม่ปรับทัศนะคติทางความคิดในการทำงาน แค่นี้เราก็ด้อยกว่าเค้าเยอะครับ

Digital และ Analog ?

Digital และ Analog ?
     จั่วหัวมาอย่างนี้แน่นอนครับว่าเพื่อนๆคงจะเดากันออกแล้วว่าผมจะพูดถึงเรื่องอะไร ในโลกของการสร้างสรรค์บทเพลงนับตั้งแต่อดีตเท่าที่ผมจำความได้ ว่าได้เข้ามายุ่งเกี่ยว จวบจนถึงปัจจุบัน ณ.วันที่ผมยังมีโอกาสได้ทำงานที่รักนี้อยู่ ด้วยสุขภาพที่ยังไหว และด้วยใจที่ยังรัก

     ผมเป็นคนหนึ่งที่ถือว่าโชคดีมากที่ได้เจอทั้งยุคเรืองรองของอดีต และยุคที่ดนตรีเหมือน Fast Food ที่สั่งด่วนเสร็จด่วนได้ ในยุคปัจจุบันก็แน่นอนมันคือโลกของ Digital และอดีตนั่นก็คือ Analog ถามว่ามันต่างกันไหม ตอบไม่อ้อมค้อม "มันต่างกันสิ้นเชิงครับ" แล้วอะไรมันดีกว่ากัน? ผมเชื่อว่าน้องๆ (คงต้องขอเรียกอย่างนี้) ที่เพิ่งจะอายุไม่เกิน 25 ปี ต้องบอกว่าคงมีโอกาสน้อยแล้วที่จะได้สัมผัสการทำงานในแบบ Analog 100%

     เมื่อในอดีตเรามีของดีใช้จากวิศวกรอิเล็คทรอนิกส์ ปัจจุบันเรามีของดีใช้จากวิศวกรทางด้านซอฟท์แวร์ แต่ตอนนี้ผมว่าแนวทางทั้งคู่กำลังมาบรรจบกัน

     เราเคยชื่นชอบรสชาติของความเป็นอนาล็อค แต่ก็เบื่อกับต้นทุนที่สูงมาก และการบำรุงดูแลรักษาที่ยากกว่าและการทำงานที่ต้องพิถีพิถันกว่า รวมถึงต้องทำงานกับมืออาชีพมากกว่าถึงจะดีกว่า และเราก็เคยชื่นชอบความชัดเจนที่มากกว่า และความสะดวกรวดเร็วที่มากกว่าของโลกดิจิตอล แต่สุดท้ายเราก็เบื่อกับซาวด์ที่บางๆ กรอบๆ แบนๆ และขาดความเป็นดนตรี (เชื่อผมเถอะว่าขาดจริงๆ)

     แล้วอะไรมันดีที่สุด? วันนี้ผมเห็นว่า มันไม่มีอะไรดีที่สุด แต่ว่าการรู้จักเลือกใช้ การรู้จักทำงาน และการรู้จักมัน ไม่ว่ามันจะเป็น Digital หรือ Analog อันนั้นสำคัญสุด แล้วจึงเลือกใช้ให้เหมาะสมกับงาน หรืออาจรวมไปถึงปัจจัย (เงิน) ด้วยก็ได้ครับ

     วันนี้ทั่วโลก (Professional) ผมเชื่อกว่ากว่า 90% up ต่างยอมรับครับว่า Hybrid Technology กำลังมา และงานที่เราฟังส่วนใหญ่ก็เป็นเช่นนั้นด้วย นั่นหมายถึงว่าความเป็น Analog กำลังจะกลับมา ความเชื่อของผม ผมมองว่าซาวด์ที่ดีๆ กำลังจะกลับมา อันนี้ผมหมายถึงงานในไทยด้วยนะครับจากที่ได้ฟังจากงานคุณภาพต่างๆ รวมไปถึงการสังเกตุเด็กรุ่นใหม่ๆที่เริ่มหันมาหา Outboard ดีๆกันมากขึ้น ทั้งนี้ต้องบอกว่าคงเป็นที่ปัจจัยทางด้านอื่นๆเสริมด้วย เช่น มีผู้นำเข้าและตัวแทนผลิตภัณฑ์ใหม่ๆมากขึ้น สุดท้ายคงเป็นที่การเสพซาวด์ที่เปลี่ยนไป

     แน่นอนว่าคนกลุ่มใหญ่ที่เป็นนักฟังเพลงจริงๆ คือฟังอย่างเดียวไม่คิดอะไรเลย ก็คงตัดสินใจที่ตัวเพลง กล่าวคือชอบก็ฟัง อันนี้จบครับ ไม่ต้องมีเหตุผลใดๆมาประกอบ แต่ว่าถ้าเป็นนักฟังตัวยงหน่อยที่ชอบฟังงานคุณภาพ หรือนักดนตรีที่มีสุนทรีย์ มีโลกส่วนตัวสูงๆหน่อย และคนที่ชอบซาวด์ หรือทำงานเกี่ยวข้องทางด้านนี้โดยตรง ผมว่าทุกคนคงตอบคำถามให้กับตัวเองได้ว่า Digital หรือ Analog กันแน่ที่เป็นคำตอบของคุณ

     ค่ายผู้พัฒนา Plugins ใหม่ๆก็พยายามที่จะสรรค์สร้างโปรแกรมที่ Simulate Hardwae ออกมาให้เหมือนจริงมากที่สุด แต่ในความเป็นจริงงานที่ดีจริงๆบนโลกใบนี้ยังคงใช้ Outboard และ Analog Tape ในการทำงานอยู่ ทุกคนเสพซาวด์นั้นแล้วก็ชอบ และเริ่มเบื่อ Digital มากขึ้นก็ทำให้มี Plugin ใหม่ๆที่ Simulate Tape Machine เกิดขึ้นมากมาย นั่นแปลว่า การกระสันหาซาวด์ที่ Satuation ในแบบ Tape กำลังกลับมาได้รับความนิยม และเป็นที่ต้องการนั่นเอง

     ดังนั้นไม่ว่าเวลาจะผ่านไปอีกกี่ยุคสมัยก็ตามที ความเป็น Analog ก็จะยังคงอยู่ ถึงแม้ว่ากระบวนการ Processing จาก DSP หรือ CPU จะพัฒนาไปเพียงใดก็ตาม ในความเชื่อผมก็ไม่สามารถที่จะมาทดแทน Analog ได้ เสมือนว่าไม่ว่าเครื่องดนตรีจะพัฒนาไปมากเพียงใด สุดท้ายก็ต้องอยู่ที่ทักษะของผู้เล่นอยู่ดี

มิกซ์บนคอมเสร็จแล้ว..ก่อนนำไปปั๊ม CD ..ต้องทำ MASTERING ?

     สำหรับหัวข้อนี้พอดีกับผมลองไปค้นหาใน Google คำว่า "การทำ Mastering" แล้วไปเจอคำถามนี้ซึ่งเป็นคำถามเก่าที่อยู่ในกระทู้ของ Webboard ของ www.patid.com ซึ่งกระทู้นี้ได้ปิดไปแล้ว ซึ่งเนื้อหาภายในได้ถามถึงว่า หากเรา Mix เพลงในคอมพิวเตอร์เสร็จแล้ว มีความจำเป็นหรือไม่ที่ต้องส่งไปทำ Master ที่สตูดิโอใหญ่ๆ (ซึ่งเค้าหมายถึง Mastering Studio) แล้วมันมีข้อดี หรือข้อด้อยอย่างไร ซึ่งผมก็เห็นว่ามีหลายคนสนใจในเรื่องนี้ หรืออาจเคยตั้งคำถาม หรืออาจจะมีคำถามอย่างนี้อยู่ในใจ

     โดยส่วนตัวผมแล้วผมก็รับทำ Mastering อยู่ ก็เลยอยากเข้ามาตอบในประเด็นนี้ และมาคลายข้อสงสัยให้กับเพื่อนๆ ที่อาจมีคำถามอย่างนี้อยู่ในใจ ซึ่งผมขอตอบแยกเป็นสองประเด็นนะครับคือ จำเป็นหรือไม่ที่จะต้องส่งไปทำ Master กับอีกประเด็นคือ เรื่องข้อดี ด้อย นะครับ

1. จำเป็นหรือไม่ต้องส่งไปทำ Master
ตอบ
     สำหรับคำถามนี้นั้นคงตอบแบบฟันธงไม่ได้เลยทีเดียว เพราะความจำเป็นของแต่ละคนคงไม่เหมือนกัน ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับความต้องการของการนำงานไปใช้ หรือเป้าหมายสุดท้ายของงานเป็นส่วนสำคัญ เช่น หากเราต้องการทำเพลงเล่นๆ หรือฝึกฝน อันนี้ก็อาจไม่จำเป็นที่จะต้องส่งทำ Mastering หรือว่าหากเราต้องการเรียนรู้การทำ Mastering ก็อาจต้องทำด้วยตนเอง กรณีนี้ก็อาจไม่ต้องส่งก็ได้ แต่ในกรณีนี้อาจจะจ้าง Master ก็ได้เพราะเราก็จะได้ไปดูการทำงานของ Mastering En

     แต่หากในกรณีที่งานของเราต้องการนำไปเผยแพร่ หรือต้องการงานที่มีคุณภาพสูง อันนี้ก็จำเป็นที่จะต้องจ้าง Mastering En ในการทำงานให้กับเรา เพราะด้วยประสพการณ์ของ Engineer เอง รวมถึงเครื่องมือที่ใช้ก็จะทำให้ Mix ของเรานั้นสมบูรณ์ขึ้น ซึ่งประเด็นที่สำคัญอีกประการคือ Mastering En จะไม่คุ้นเคยกับเพลงของเรา เมื่อเปลี่ยนคนฟัง หรือมีคนช่วยฟังงาน ก็จะทำให้เห็นถึงข้อดี หรือปัญหาที่อยู่ใน Mix นั้นๆ ซึ่งหากเราทำ Mastering เอง ปัญหาหนึ่งคือเราอยู่กับ Mix นั้น นานๆ อาจทำให้เราไม่เห็นจุดเด่น จุดด้อยในงานนั้นๆ

2. ข้อดี ข้อด้อย
ตอบ
     เรื่องข้อดี และข้อด้อย นั้นตอบกันจริงๆก็จะยาว แต่ตามความเห็นของผมข้อดีจะมีมากกว่า ข้อด้อย ถ้าจะให้ตอบข้อด้อยที่เป็นสาระสำคัญก่อนก็คือ เราไม่ได้ทำเอง และมีค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้น

     แต่อันที่จริงแล้วนั้นข้อดีจะมีมากกว่า เพราะการทำ Master ด้วย Software และ Hardware Mastering grade นั้นมีความแตกต่างกันอย่างมากทั้งในเรื่องคุณภาพเสียง และในเรื่องของ Head room ซึ่งทำให้ Output ที่ได้นั้นแตกต่างกัน อีกเรื่องที่คนมองว่าการจ้างทำ Mastering นั้นมีค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้น แต่อันที่จริงแล้วถือว่าคุ้มค่ามากต่อการลงทุน เพราะการที่เราจะซื้อเครื่องมือสำหรับการทำ Mastering ดีๆมาใช้ในงานเรานั้นคงไม่คุ้มค่าแน่ เพราะรวมๆแล้วเครื่องมือทำมาสเตอร์นั้นมีราคาเริ่มกันตั้งแต่ หลักแสนขึ้นไปเป็นฐานเริ่มต้น ไปจนถึงหลักล้าน ถ้าจะซื้อมาเพื่อทำงานก็คงถอนทุนกันยาก ดังนั้นการจ้างจึงเป็นสิ่งที่คุ้มค่ากว่าและเป็นคำตอบที่สมเหตุสมผลกว่านั่นเอง

     หวังว่าบทความนี้คงคลายข้อสงสัยหรือคำตอบได้บ้าง แต่หากเพื่อนๆยังมีคำถามก็ส่งคำถามมาถามกันได้นะครับที่ Jumpodt@gmail.com หรือโทรสอบถามพูดคุยกันได้ครับ 080-9998737 ก็ยินดีแลกเปลี่ยนทัศนะความเห็นครับ

Mix / Master ตอนที่ 6

     สวัสดีเพื่อนพี่น้องของ Stucool หายหน้าไปพักนึงก็ไปขออินเทรนด์กับเค้าหน่อยครับ เพราะบ้านที่ผมอยู่ก็อยู่ในเขตของผูประสพภัย ถูกประกาศให้เป็นเขตอพยพกับเค้าเหมือนกัน ห้าาาา ว่าแล้วมาต่อกันครับจะได้ไม่ยาว กับ Mix / Master ตอนที่ 6 ตอนนี้ก็ยังอยู่ในเรื่องของกลอง ซึ่งในตอนที่ 6 นี้ผมจะว่าสองเรื่อง (สอง track) เลยละกันครับ ในส่วนของ Over head กับ Room

     สำหรับเพลงนี้นะครับได้มีการบันทึกในส่วนของ Over head มาและ Room มาด้วย ซึ่งในส่วนของ Over head นั้นบันทึกเป็น Stereo Mic ส่วน Room นั้นจับเสียงมาในแบบ Mono Mic อย่าแปลกใจครับ บางท่านอาจคิดว่าการจับ Room จะต้องเป็น Stereo การจับมาแบบ Mono ก็ไม่ได้แปลกหรือผิดอะไรครับ แต่ผมว่าอยู่ที่ Design มากกว่า และความต้องการของซาวด์ ที่อยากได้ซึ่งผมว่าการจับ Mono มากับเพลงอย่างนี้ดีมากเลยครับ

Mix / Master ตอนที่ 5

     สวัสดีเพื่อนๆ พี่ๆ น้องๆ หลังจากหายหน้าไปหนึ่งวันก็กลับมาต่อกันนะครับ สำหรับ Mix / Master ในตอนที่ 5 ก็จะเป็นตอนต่อ และยังอยู่ในเรื่องของ Drum set ซึ่งเป็นส่วนของริทึ่มหลักในเพลงนี้ สำหรับเพื่อนๆที่เข้ามาใหม่ก็กลับไปอ่านย้อนกันได้เลยครับ ตั้งแต่ตอนแรก และก่อนตอนแรกซึ่งเป็นท้าวความของบทความใน Blog นี้ครับ

     สำหรับวันนี้เราจะมาต่อในส่วนของกลองกันต่อนะครับ แต่อ้อ! ก่อนอื่นผมขอย้ำตรงนี้นะครับ ว่ากลองทั้งชุดของผมถูกส่ง Output ไปที่ Bus เพื่อทำการ Group กลองไว้รวมกัน ต้องไม่ลืมตรงนี้นะครับ ย้ำ เหตุผลก็เพื่อที่จะได้ควบคุมกลองได้ง่ายขึ้น ทั้งความดังเบา และโทนของกลองทั้งชุด เพียงแต่ในส่วนของ Drum Group นั้นผมยังไม่ได้พูดถึง จนกว่าจะหมดชิ้นกลองครับ

     วันนี้ยังคงอยู่ในส่วนของ SD หรือ Snare Drum เพียงแต่ว่าจะเป็นอีก track นึง ซึ่งเป็น Electronic SD ครับ ซึ่งผมได้กล่าวไว้แล้วใน Mix / Master ตอนที่ 4 ว่า track นี้นั้นผมจะนำเข้า Blend กับ SD ที่เป็นกลองสด เพื่อให้เสียงมันหนุนกัน รวมแล้วให้เสียง SD ในภาพรวมนั้นเป็นอย่างที่ต้องการ และวันนี้ผมขอพ่วงกลอง Tom เข้ามาด้วยซะเลย เหตุเพราะว่าวันนี้รายละเอียดไม่ได้มากมายนักครับ

     เรามาดูรูปกันก่อนครับ จากรูปด้านล่างจะเห็นว่า track ที่เป็น SD electronic นั้นผมไม่ได้ทำอะไรเลยนอกจาก EQ นิดหน่อย เหตุผลก็เพราะว่ามันเป็น แซมป์มานั่นเองครับ ดังนั้นเรื่องของ Dynamic ไม่ได้มีปัญหาอะไร แต่ผมไม่ได้หมายความว่าเป็นแซมป์แล้วไม่มีปัญหานะครับ อย่าเข้าใจเช่นนั้น เพียงแต่ว่า จาก Source นี้มันไม่มีปัญหาเรื่องนี้ เราก็ไม่จำเป็นที่จะต้องไปยุ่งย่ามมันแต่อย่างใดครับ และที่สำคัญเรื่องของ punch ก็กำลังดีจึงไม่ได้มีความจำเป็นที่จะต้องไป Comp แต่อย่างใด นี่ก็เป็นอีกเหตุผลที่อยากให้เพื่อนๆจดจำ หรือคิดสักนิดครับ คือบางครั้งเราทำไปเพื่ออะไร ใช้เครื่องมือต่างๆเพื่ออะไร ซึ่งดีที่สุดเราจงใช้เครื่องมือตามเหตุผล ความจำเป็น แต่ไม่ใช่ใช้เครื่องมือเพียงเพราะถูกสอนมาว่าต้องใช้ โดยไม่ได้คำนึงถึงเหตุผล (ก็เสียงนั่นแหล่ะครับ)

อันเนื่องมาจากเพลง "ความตั้งใจของเพื่อนเก่า"

     สำหรับบทความนี้ก็สืบเนื่องมาจากเพลง "ความตั้งใจของเพื่อนเก่า" หนึ่งในเพลงในอัลบั้ม I Believe ของ ชิน ชินวุฒ ที่ผมได้มาโพสเมื่อวานนี้ เนื่องจากผมก็ไม่ได้โพสใน Blog นี้ที่เดียว ผมได้นำไป Post ใน Group ของ Facebook ด้วยเช่นกัน นอกจากความภูมิใจบ้างเล็กน้อยที่มีเพื่อนๆชอบใน Mix นี้แล้ว (ขอบคุณครับ) ก็มีเพื่อนใน Group ได้ถามผมถึง Reverb ที่ผมใช้ ซึ่งผมก็ได้ตอบไป เออ! เลยนึกขึ้นได้ว่า ก็น่าที่จะมาแนะนำใน Blog ตัวเองด้วย

ความตั้งใจของเพื่อนเก่า

     วันนี้ผมขอผ่านบทความ Mix / Master ก่อนนะครับ เพราะว่าพอดีต้องออกไปทำธุระทั้งวันทีเดียว แต่ถ้ากลับมาทันก็จะรีบเขียนต่อครับ ไม่งั้นก็คงขอเป็นพรุ่งนี้ วันนี้เลยเอาสั้นๆ โดยผมได้เอาเพลงหนึ่งในอัลบั้มนี้ มาให้ฟังกัน

     อีกเพลงที่ผมได้มีโอกาสทำงานทางฝั่ง GMM เป็นครั้งที่สองที่ทำงานของ ชิน ชินวุฒ สำหรับเพลงนี้ผมได้มีโอกาส Mix ซึ่งเป็นงานที่ผมได้ทำร่วมกับทีมนี้อีกครั้ง ก็เป็นอีกอารมย์หนึ่งนะครับ สำหรับ DAW ที่ใช้ก็คือ Logic Pro 9 ส่วนของ Interface ก็ Metric Halo ครับ

     ส่วน Hardware หรือ Plug อื่นๆขอผ่านไม่พูดถึงละกันนะครับ ส่วนเพื่อนๆฟังแล้วจะชอบ หรือไม่ชอบ Mix นี้ก็ Comment ได้เต็มที่ครับ ก็ถือเป็นอีกงานหนึ่ง ที่ผมตั้งใจทำงาน ไปฟังกันครับ เชิญด้านในได้เลยครับ อ้อต้องบอกก่อนครับ ผมดูแลแค่ส่วนของการ Mixing เท่านั้นครับ

Mix / Master ตอนที่ 4

     มาแล้วสำหรับตอน 4 ในคอลัมน์ Mix / Master เป็นอย่างไรกันบ้างครับ ผ่านมาแล้วก็สามตอนด้วยกัน ยังขอย้ำนะครับว่าสิ่งที่ผมทำใน Mix นี้นั้นหลายสิ่งหลายอย่างก็นำไปใช้ได้ ทั้งในทางปฎิบัติ บางอย่างก็อาจเป็นเพียงแนวทาง แต่ที่สำคัญที่สุดที่ผมต้องการสื่อสารก็คือแนวคิดครับ

     ที่ว่าอย่างนี้ก็เพราะเพลงของเพื่อนๆอาจจะคนละแนวเพลงกัน ถึงแม้ว่าแนวเดียวกัน แต่ระหว่างกลองสดกับแซมป์ก็ต่างกันแล้วครับในการ Process แม้ว่าจะกลองสดด้วยกันทั้งคู่ ก็ต่างกันที่ห้องที่ใช้อัด ไมค์ที่ใช้ และปัจจัยอีกเยอะๆครับ ดังนั้นจะนำค่าต่างๆไปใส่ "เป๊ะๆ" คงยากครับ แต่สามารถนำแนวคิดไปใช้ได้ อย่างตอนที่แล้วผม Cut ย่านกลางของ Kick แถวๆ 500Hz ก็เพราะกลองไม่ชัดครับ แต่ถ้าของเพื่อนๆชัดอยู่แล้วก็ไม่ต้อง อย่างนี้เป็นต้นครับ

     เอาหล่ะมาต่อกันดีกว่า สำหรับวันนี้ผมจะมาจัดสรรค์ปั้นแต่ง track ต่อมาของชุดกลองนั่นก็คือ SD หรือ Snare Drum หรือ Snare นั่นเองครับ สำหรับ SD ผมขอเรียกย่อๆอย่างนี้นะครับ สำหรับเพลงนี้นั้นชุดกลอง SD จะมีสองตัวคือ Snare ที่เป็นกลองจริง กับ Snare ที่เป็นแซมป์ (ดูรูปด้านล่าง) หรือในรูปในหน้า mix ที่เราเห็นนั่นก็คือ Snare-electronic ดังนั้นความสมบูรณ์ของ track snare ก็จะต้องใช้ทั้งสอง track ซึ่งก็จะเหมือนกันกับเส้นร้องที่มีสองเส้นนั่นเอง ดังนั้นสัญญาณรวมของ SD ที่ผมตั้งใจไว้หลังจากที่ผ่านการ Process แล้วก็คือ ให้ดังเท่ากับ vocal ที่รวมกัน และเท่ากับเส้น kick นั่นเอง ก็คืออยู่ที่ -6db แต่สำหรับ SD ที่เป็นกลองสดนี้ผมจะตั้งไว้ที่ -10db เท่านั้น แล้วพอได้สัญญาณ SD electronic มารวม ก็จะดังขึ้นมาจนเท่ากับ -6db นั่นเอง ตรงนี้งง? ไหมครับ ไม่งง?นะ ถ้างั้นผ่านถ้างง? ถามไว้ในคอมเม้นท์ครับ

Mix / Master ตอนที่ 3

     มาถึงตอนที่สามแล้วนะครับ สำหรับตอนที่สามนี้ผมว่าใครหลายคนรอคอย หรือไม่มีหว่าาาา ห้าาาา เอาเป็นว่าตอนนี้ที่สามนี้ก็มาถึงส่วนของ ริทึ่มหลัก นั่นคือมาในส่วนของกลอง หรือชุดกลองครับ

     หลังจากที่ผมได้เส้นร้องหลักอย่างที่ผมต้องการแล้ว ผมก็จะมาขึ้นเส้นกลอง ผมขอเรียกอย่างนี้นะครับ กล่าวคือมาทำกลองละ ซึ่งก็คือทั้งชุด เพื่อให้ได้ริทึ่มเหนียวแน่นอย่างที่ผมต้องการ ให้ได้ซาวด์กลองใหญ่ ได้ยินหนังกลองโดยเฉพาะกระเดื่อง กระเพื่อม พรึบพรับ อย่างใจ ซึ่งก็จะทำให้ซาวด์กลองชุดนี้ ฟังดูมีพลัง คนตีมีน้ำหนัก แลดูแข็งแรง

     สำหรับกลองชุดนี้ประกอบไปด้วย track อะไรบ้างให้ดูรูปประกอบด้านล่างประกอบครับ ซึ่งทั้งหมดที่ผมจะบอกคือสิ่งที่ผมได้ทำเสร็จแล้วนะครับ ส่วนรายละเอียดเดี๋ยวค่อยว่ากันไปเป็นส่วนๆไป

Mix / Master ตอนที่ 2

     มาถึงตอนที่สองแล้วนะครับ สำหรับเรื่อง Mix / Master อันเนื่องมาจากเพลงที่ผมได้ Mix ไว้ หากเพื่อนๆยังไม่ได้อ่านตอนแรก ก็ย้อนไปอ่านได้ก่อนเลยครับ จะได้ตามๆกันไป โดยทำ Link ไว้ที่ด้านล่างของบทความนี้แล้วครับ

     ในตอนที่ 2 นี้นั้นผมจะมาพูดถึง Track ที่สองของเพลงนี้ ซึ่งก็เป็น Track ที่เป็น Vocal Dub ที่ได้ทำการบันทึก Dub ไว้ เหตุผลก็เพื่อไว้ช่วยร้องหลัก ให้รู้สึกสู้กับภาคดนตรีได้ เวลาที่ดนตรีมาเต็มๆวง โดยเฉพาะในท่อนบริดจ์ และฮุก ในเพลงนี้ ซึ่งก็คือในรูปด้านล่างนี้ครับ

Mix / Master ตอนที่ 1

     อันสืบเนื่องมาจากเพลงนี้ รายละเอียดผมได้พูดไปแล้วนะครับ ที่บทความก่อนหน้าในวันนี้ (บทความนี้)เราก็จะมาเริ่มกันเลยครับว่าใน Mix นี้ผมคิดอะไรทำอะไรบ้าง ซึ่งตอนนี้เป็นตอนแรกนะครับ ยังไงก็อย่าลืมติดตามกันไปเรื่อยๆ ผมจะอธิบายแนวคิดผมอย่างหมดเปลือกที่สุดแต่สั้นที่สุดเช่นกันครับ หากใครยังไม่ทราบว่าเพลงไหนไปฟังกันก่อนครับ

My Mix and Master Metal by stucools

     เพลงนี้หลังจากที่ได้ Sorce มาผมฟังแล้วเคาะว่ามันเป็นเป็น Metal แต่ไม่ขนาด Dark ซะทีเดียวผมก็ให้น้ำหนักไปทาง Havey แทนครับซึ่งหนักกว่า Rock มาอีกนิดส์นุงส์ ดังนั้นผมก็ทำการ Import Fire เข้าสู่ Project ของ Logic ดังภาพด้านล่าง

     จากภาพด้านบนจะเห็นว่าเพลงนี้ประกอบไปด้วย Track ทั้งสิ้น 17 Track สิ่งแรกที่ผมอยากพูดถึง หรืออยากให้เห็นกันก็คือ เพลงที่แน่น หนา หรือสมบูรณ์ (ในความคิดผม) ไม่จำเป็นที่จะต้องมี Track ที่มันมากมายครับ บางคนบอก Guitar จะแน่น ก็ Dub มันเยอะๆ แยะๆ มันก็จริงครับ แต่คงไม่ทั้งหมด หากว่าเรามีวิธีคิด วิธีผสมเสียง กับเพลงนี้นั้นมี Part Guitar ที่เป็นริทึ่มหลักแค่สองเส้นเท่านั้นเองครับ

     เอาหล่ะครับทีนี้เรามาดูกันครับว่า Project นี้มีอะไรอย่างไรบ้าง ผมจะอธิบาย Track ทั้งหมดให้ฟังครับ ก่อนอื่นทำความเข้าใจพร้อมกันก่อนครับว่าทั้ง 18 Track นั้นประกอบไปด้วยอะไรบ้าง และเป็น Track แบบไหนกันบ้าง การเรียง Track ผมจะเรียงให้เรียบร้อยก่อนการผสมเสียง เพื่อนๆจะเรียงอย่างไรก็สุดแท้แต่ครับ แต่ผมเรียงตามนี้เพื่อง่ายต่อการทำงานส่วนตัว ผมขอย่อนะครับ Mono ด้วยตัวอักษร M ส่วน Stereo เป็น S ให้เข้าใจตรงกันตามนี้นะครับ เพื่อความรวดเร็วในการพิมพ์

อันสืบเนื่องมาจากเพลง Metal ด้านล่าง

     กล่าวคือมีเพื่อนๆผมถามถึงวิธีการมิกซ์ อันที่จริงเค้าคงหมายถึงแนวคิดในการมิกซ์เสียมากกว่า ว่าผมทำอะไรในมิกซ์บ้าง คิดอะไรบ้าง และเริ่มจากไหนไปไหนบ้าง ก็เลยรับปากว่าจะอธิบาย ว่าแล้วก็แทนที่จะส่งให้แต่เพื่อนผม ก็เลยเอามาแปะใน blog เลยแล้วกันครับ

      ต้องบอกก่อนว่าทั้งหมดที่เพื่อนๆจะได้อ่านต่อไป ไม่ใช่สิ่งที่ถูกต้อง หรือสิ่งที่ผิด แต่เป็นสิ่งที่ผมคิดในงานชิ้นนี้ ดังนั้นเทคนิคบางอย่างนั้นก็อาจไม่เหมาะสมกับเพลงบางประเภท บางแนว อย่างไรเสียก็ต้องนำไปดัดแปลง ให้เหมาะสมกับเพลงของเพื่อนๆเองนะครับ เพราะ Source ที่เรามีก็คงแตกต่างกัน วิธีการบันทึกมาก็คงแตกต่างกัน รวมถึงชิ้นดนตรีที่มีก็คงแตกต่างกัน ดังนั้นให้ถือว่าอีกบทความหนึ่ง อีกวิธีการหนึ่ง ไว้เป็นกรณีศึกษาพอครับ

Mix / Master

     ไม่มีอะไรมากมายครับพอดีได้มีโอกาสมิกซ์งานใหม่ ก็เลยเอามาให้ฟังกันเท่านั้นเองครับแก้เซ็งระหว่างรอน้ำท่วม รอมาจนเซ็งละครับ ไม่อยากให้ท่วมนะครับ แต่ถ้าเลี่ยงไม่ได้ อยากให้มันรีบมา แล้วรีบไปครับ ไปฟังกันครับ

My Mix and Master Metal by stucools

น้ำใจ เส้นชัยแห่งชีวิต

     เพลงนี้ชื่อ "น้ำใจเส้นชัยแห่งชีวิต" ซึ่งเป็นงานของทาง การกีฬาแห่งประเทศไทย บังเอิญต้องบอกว่าผมโชคดีที่ได้มีส่วนร่วมในงานชิ้นนี้ ก็คือในส่วนของการผสมเสียง และการทำมาสเตอร์ งานชุดนี้ ก็เลยนึกถึงขึ้นมา ซึ่งผมว่าเหมาะกับสถานการณ์ในตอนนี้ที่ต้องการ น้ำใจ ซึ่งหากรวมน้ำใจเป็นหนึ่งได้ นั่นคือเส้นชัยของเราทุกคน ไปรับฟังกันครับ

การแก้ไขอครูสติกแบบง่ายๆสำหรับ โฮมสตูฯ จ้า

     เป็นการแก้ไขสำหรับห้องทำงานเล็กๆอย่างเราๆท่านๆ (ห้องใหญ่ๆงบหนาๆ ผ่านได้เลย) ส่วนมากการทำงานในลักษณะ Home Stu (ที่ทำ Project) นะครับ มักไม่ได้ออกแบบห้องเพื่อการทำงานโดยเฉพาะ ส่วนมากเราก็จะใช้ห้องหับ ที่มีอยู่เดิมแล้ว มาเพื่อทำงานกัน ไม่ว่าจะห้องนอน ห้องนั่งเล่น เว้นห้องน้ำ (หรือมี) ก็มักจะมีปัญหาในการฟัง โดยเฉพาะการก้องสะท้อน หรือเรื่อง Wave Standing เรื่องค่า RT60 เหล่านี้เข้ามาทำให้การรับฟังของเราผิดเพี้ยนไป ไม่ว่าจะก้องไป ไม่ว่าจะ บวม หรือหาย บางย่านความถี่

     ดังนั้นหากเราต้องการแก้ปัญหานี้ให้หายขาด หรือลดขนาดของปัญหาก็สามารถทำได้ครับด้วยงบที่ไม่มากนัก ผมเชื่อว่าอย่างนั้น (ถ้าไม่เน้นหน้าตา หรือวัสดุ) ยังไงลองเข้าไปรับชม VDO ด้านในนะครับ "อ้อ นิดส์นุงส์" ขอเน้นว่ากรุณาใส่หูฟังที่ดีในการรับฟัง และเลือกฟัง(ชม)ในแบบ HD นะครับ จะได้เห็นความแตกต่างอย่างชัดเจน เชิญชมต่อด้านในเลยครับ

Ozone 5 กำลังมา

     ธันวาคมนี้ มาแน่นอนกับ Ozone 5 จากค่าย iZotope อีกหนึ่ง Software ด้าน Post production ที่ทำหน้าที่ใช้สำหรับการทำ Mastering ซึ่งก็มีหลายคนชอบผลิตผลของค่ายนี้อยู่ไม่น้อย ก็รอคอยปลายปีนี้นะครับ ถ้ามีโอกาสคงได้ลอง แต่ส่วนตัวผมไม่ชอบ Ozone เท่าไหร่ครับ (ส่วนตัว) แต่ตัวใหม่มาคงต้องลองตามระเบียบ

Reverb for U

     ตั้งชื่อให้มันดูเก๋ไก๋ไปงั้นแหล่ะครับพี่น้อง กับหัวข้อ Reverb for U แต่อันที่จริงก็แค่ผมจะมาพูดถึงเรื่องของ Reverb ก็เท่านั้นเองครับ ผมว่าเพื่อนๆคงสนใจใคร่รู้เหมือนผมเช่นกัน ไม่มากก็น้อย สำหรับวันนี้ผมจะมาขอพูดถึงหน้าที่หลักๆของ Reverb ให้เพื่อนๆได้ทราบกัน

     ถึงแม้ว่าวันนี้การทำเพลง จะรุดหน้าไปไกลทั้งการออกแบบการร้อง การออกแบบดนตรี การพยายามสร้างสรรค์เสียงใหม่ๆ และอื่นๆอีกมากมาย ถึงกระนั้นการทำเพลงทุกยุคสมัยก็ยังคงต้องเกี่ยวข้องกับอุปกรณ์ที่ชื่อว่า Reverb อยู่ดี

     การทำเพลงทุกวันนี้ต้องบอกว่าถูกพัฒนาไปไกลมากทั้งเครื่องมือ โปรแกรม และวิธีคิด รวมไปถึงเรื่องของซาวด์ มีการดีไซน์ซาวด์ใหม่ๆออกมาในเพลงอยู่เรื่อยๆ อย่างน้อยบางอย่างก็มีส่วนผสมของ Reverb อยู่ด้วยในนั้นแน่นอน แต่แท้ที่จริงแล้ว Reverb นั้นถูกออกแบบมาเพื่ออะไรกันแน่